FM

Waar blijft de Autoriteit Filantropische Markten?
01-12-2005

De Samenwerkende Hulporganisaties - beter bekend geworden als de SamenwerVende 0542 HenkieHulporganisaties – hebben het niet gemakkelijk. Je zult maar vanuit je Haagse kantoor in Kosovo zicht moeten houden op de besteding van miljoenen. De controle op de rechtmatigheid van de bestedingen is met het afvinken van bonnetjes en een accountant nog wel te doen, maar de doelmatigheid van de bestedingen controleren is een heel andere zaak. Als het makkelijk was kon iedereen het.

En dat is nou juist wat veel van de professionele hulporganisaties iedere keer zeggen; het is niet makkelijk en daarom moeten al die kleine 'stichtingkjes' - bekend onder de noemer; "Erwtjes voor Eritrea" - de grote professionals nou eens niet langer voor de voeten lopen met hun knutselhulp. "Het is een vak", hoor je er dan vaak achteraan.

Geld dat gegeven wordt om hulp te verlenen, of geld dat 'gegeven' wordt om te beleggen. Is daar veel verschil tussen ? Ja en nee. Ja, omdat de gever van hulpgeld niet (echt) iets terug verwacht en de gever van geld om te beleggen juist méér terug verwacht. Nee, omdat het doel van het gegeven geld is om er rendement mee te behalen. In het ene geval rendement voor iemand ver hier vandaan in de vorm van een herbouwde school of een medische voorziening. In het andere geval rendement voor de 'gever' zelf in de vorm van winst op zijn verstrekte kapitaal.

Het verschil is dat veel gevers van hulpgeld de rendementsverwachtingen en verslagleggingen zelden of nooit hebben getoetst. Terwijl beleggers door schade  en schande hebben geleerd te controleren en te toetsen. Zo nodig te laten toetsen. Erger nog; de overheid heeft besloten in de financiële sector - voor een belangrijk deel 'beleggingsgeld' - vierhonderd controleurs onder de paraplu van de AFM te laten toezien en toetsen. In de geefsector - waar minder maar toch ook miljarden Euro's omgaan - is geen enkele(!) onafhankelijke controle, laat staan overheidscontrole.

Moet er nu een Autoriteit Filantropische Markten - AFM - ingesteld worden? Jaren geleden is dit voorstel eens aan de heer Docters Van Leeuwen voorgelegd. Hij zag er toentertijd nut en noodzaak wel van in, maar had 'nog een aantal andere prioriteiten'. Er wordt niet alleen ver hier vandaan, maar ook in Nederland door Nederlandse organisaties soms erg makkelijk omgesprongen met geefgeld. Net als in de beleggingssector zullen de goeden nu met de kwaden gaan lijden onder publicaties en feiten zoals onlangs in de NRC. Gevers zullen kritischer worden en dat zal betekenen dat ze minder gaan geven aan grote organisaties en acties, en meer en meer zullen gaan geven aan "Erwtjes voor Eritrea" en al die andere kleine hulpverleners. De gevers kennen de bestuursleden. Het doel en de omvang is van een begrijpelijke maat.

Dat geldt niet alleen voor particuliere gevers, maar ook voor professionelere gevers zoals vermogensfondsen. Het wachten is nu op een aantal geefschandalen waardoor de overheid het niet meer kan afdoen met; 'de zelfregulering in de sector werkt voldoende' zoals enige jaren geleden in een overheidsrapport werd geconcludeerd. Dan zal de AFM een feit zijn...... Maar hoe dan ook; zelfs de overheid zal als gever steeds kritischer het door haar, namens u en mij, gegeven geld gaan volgen. En dat werd tijd. Ook al is dat vervelend voor de 'goeden'.

Henk van Stokkom adviseert vermogensfondsen en is bestuurslid van de Donateursvereniging


terug naar index

print dit artikel    |    verstuur dit artikel
VOOR ABONNEES

login:
wachtwoord vergeten? >
nog geen abonnee? >

Cover FM